Yeşilçam’da filmler hakkında seyircilere bilgi veren, onları sinema salonlarına, kimi zaman da yazlık sinemalara çeken en önemli öğelerin başında sinema fenerleri ve film afişleri geliyordu. Bugünkü gibi kitle iletişim araçlarının yaygınlık kazanmadığı dönemlerde afişler hem filmlerin tanıtımında hem de görsel olarak seyirciye aktarılmasında çok önemliydi. Yılda iki yüz, üç yüz film çeken yapımcılar, yönetmenler ve oyuncular gibi bir de bu filmleri sürekli çizdikleri afişlerle görselleştiren afiş ressamları vardı. Afişlerin köşelerinde imzaları bulunan ve çoğunlukla prodüktörler ve afiş basan matbaalar dışında pek kimsenin tanımadığı bu sanatçılar, çoğu zaman kısa sürede ve düşük bütçelerle eser üretmek zorunda kalıyordu. Yaptıkları işe aynı zamanda sanatsal bir boyut da katmanın peşinde olan afiş ressamlarından İbrahim Enez de bu işin yaşayan en eski ustalarından biri. 1952’de başladığı sinema fenerleri hazırlama işini 1990’lara kadar devam ettirmiş; Hudutların Kanunu, Kızılırmak Karakoyun ve Umut da dâhil olmak üzere sayısız çizim afişe imza atmış önemli bir sanatçı.
İbrahim Enez, 500'ye yakın film afişine imzasını attı. 1980'de 40 adet yağlı boya tablodan oluşan özel bir 'Atatürk Sergisi' de açan Enez, sinema afişi ressamlarının son temsilcisidir.
2018 yılında gerçekleştirilen 50. SİYAD (Sinema Yazarları Derneği) ödül töreninde, onur ödüllerinden emek ödülünü alan İbrahim Enez 1933 yılında doğmuştur. Adeta Türkiye sinema tarihi ile özdeşleşen İbrahim Enez döneminin bir çok sinema sanatçısını afişlerinde resmetmiştir. Bir kaç kuşak onun afiş ve sinema fenerlerine tanıklık etmiştir.
ibrahim enez
Türkiye Sineması Görsel Hafıza Projesi Kapsamında İbrahim Enez'le Yapılan Söyleşi
İBRAHİM ENEZ 1933, Trabzon Ressam, Afiş Tasarımcı
Çocukluk ve gençlik yılları Zonguldak ve Samsun’da geçti. 1952’de başladığı sinema fenerleri hazırlama işini 1990’lara kadar devam ettirmiş; Hudutların Kanunu, Kızılırmak Karakoyun ve Umut da dâhil olmak üzere sayısız çizim afişe imza atmıştır. Bir dönem matbaacılık da yapmıştır. Çeşitli resim ve afiş sergileri açan sanatçı, halen resim ve afiş çalışmalarına devam etmektedir. İzleyeceğiniz özet 33 dakikadır. 2018 senesinde hazırlanmıştır.
Proje Ekibi: Betül Raylaz, Defne Özözer, Günsu Özel
Proje Koordinatörü: Elif Ergezen
Kayıtların tümüne Mithat Alam Film Merkezi arşivinden aşağıdaki kodlarla ulaşılabilir:
Arşiv kodu: GHA252
Film afişleri çalışmaları